Wanneer heeft rechts (geen) voorrang?

Als jij wil afslaan terwijl een ander verkeer op dezelfde weg rechtdoor rijdt, moet jij voorrang verlenen ook als dat verkeer van links komt. De regel "rechtdoor op dezelfde weg gaat voor" heeft voorrang boven de rechts-voor-links-regel.

Dit geldt voor alle weggebruikers op dezelfde weg: het verkeer dat tegemoetkomt en rechtdoor gaat, én het verkeer van achteren dat rechtdoor gaat. Wil je afslaan? Dan verlenen ze allebei voorrang aan jou niet,  jij verleent voorrang aan hen.

Veelgestelde examenvraag

"Rechtdoor op dezelfde weg gaat voor" is een strikvraag op het CBR-examen. Studenten denken dat rechts altijd voorrang heeft, maar als jij afsloeg en de ander reed rechtdoor op dezelfde weg, had de ander voorrang, ongeacht van welke kant die kwam.

Rechts heeft geen voorrang in de volgende situaties:

• Ongelijkwaardig kruispunt: er staat een verkeersbord (voorrangsbord B1 of haaientanden B6), stoplichten of een andere aanduiding. Volg altijd het bord of licht.
• Jij slaat af: verkeer dat op dezelfde weg rechtdoor gaat heeft voorrang op jou, ook als het van links komt.
• Jij komt uit een uitrit, parkeerterrein of erf: je moet iedereen op de openbare weg voorrang verlenen, ongeacht of dat verkeer van links of rechts komt.
• Je voert een bijzondere manoeuvre uit: keren op de weg, achteruit rijden of van rijbaan wisselen, dan moet je altijd voorrang verlenen.
• Verhoogde inrichting: op wegen met een verhoogde rijbaanconstructie (plateau) geldt soms een afwijkende voorrangsregel. Kijk altijd naar de borden.

Ja, op een gelijkwaardig kruispunt heeft een fietser van rechts voorrang op een auto. Fietsers zijn namelijk bestuurders, net als automobilisten, motorrijders en bussers. Voor fietsers gelden dezelfde voorrangsregels als voor andere bestuurders.

Zijn fietsers bestuurders?

Ja. Fietsers, bromfietsers, automobilisten en motorrijders zijn allemaal bestuurders. Voetgangers zijn dit niet. Dit onderscheid is cruciaal voor de rechts-voor-links-regel: die geldt alleen tussen bestuurders onderling.

Voetgangers zijn geen bestuurders, dus de rechts-voor-links-regel geldt niet voor hen. Een voetganger die van rechts komt op een gewone kruising hoef je geen voorrang te verlenen. Maar er zijn vier belangrijke uitzonderingen waarbij voetgangers altijd voorrang hebben:

• Zebrapad: bij een oversteekplaats (zebrapad) heeft de voetganger altijd voorrang, ook als hij van links komt.
• Slechtziende of blinde voetganger met een blindengeleidestok: altijd voorrang verlenen, ongeacht van welke kant.
• Voetganger met beperking die moeite heeft met bewegen: altijd voorrang verlenen.
• Bijzondere manoeuvre: voer jij een bijzondere manoeuvre uit (keren, achteruit rijden, uit een uitrit komen)? Dan moet je iedereen voorrang verlenen, ook voetgangers.

Nee. Haaientanden (witte driehoeken op het wegdek) zijn een verkeersteken waarmee bestuurders moeten stoppen of voorrang verlenen aan verkeer op de kruisende weg. Voetgangers zijn geen bestuurders, dus de haaientanden gelden niet voor voetgangers.

Maar let op: ook bij haaientanden geldt de uitzonderingsregel voor zebrapaden. Staat er naast de haaientanden ook een zebrapadmarkering? Dan moet je de voetganger bij dat zebrapad wél voorrang geven. En kom je uit een uitrit of voer je een bijzondere manoeuvre uit, dan geef je ook bij haaientanden altijd voorrang aan voetgangers.

Meer over haaientanden: haaientanden: betekenis en regels.

• Op een gelijkwaardig kruispunt (geen borden, geen lichten) geldt: rechts heeft voorrang.
• Rechtdoor op dezelfde weg gaat voor — ook als dat verkeer van links komt.
• Fietsers zijn bestuurders: dezelfde rechts-voor-links-regel geldt voor hen.
• Voetgangers zijn geen bestuurders: rechts-voor-links geldt niet voor voetgangers.
• Voetganger bij zebrapad: altijd voorrang verlenen.
• Slechtziende voetganger met geleidestok: altijd voorrang verlenen.
• Bij een bijzondere manoeuvre (keren, achteruit, uitrit): altijd iedereen voorrang verlenen.
• Haaientanden gelden voor bestuurders, niet voor voetgangers.
• Borden, haaientanden en verkeerslichten hebben altijd voorrang boven de rechts-voor-links-regel.