Verkeersregelaar: tekens en aanwijzingen uitgelegd
Voorrangsregels
Een verkeersregelaar regelt het verkeer met zijn armen en lichaamshouding, en zijn aanwijzingen gaan boven alle andere verkeerstekens. Je komt ze tegen bij wegwerkzaamheden, evenementen, ongelukken of een defect verkeerslicht. Op het CBR theorie-examen krijg je vaak een afbeelding van een regelaar in een bepaalde houding, met de vraag wie er moet stoppen. Wil je die vragen foutloos beantwoorden, dan kun je het beste meteen oefenen voor je theorie-examen met echte examenvragen.
Onze redactie bestaat uit ervaren rij-instructeurs en andere vakspecialisten.
Inhoudsopgave
Samenvatting
Een verkeersregelaar regelt het verkeer met handgebaren en gaat boven het verkeerslicht, de verkeersborden en alle andere verkeersregels. Je bent wettelijk verplicht zijn aanwijzingen op te volgen, ook als het stoplicht op groen staat. De zeven officiële tekens staan in bijlage 2 van het RVV 1990 en er is nog een achtste van de verkeersbrigadier met het algemene stopbord. Dus in totaal 8. De richting van zijn arm bepaalt wie moet stoppen en wie mag doorrijden. Twijfel je? Dan stop je altijd.
Een verkeersregelaar is iemand die bevoegd en herkenbaar het verkeer regelt op een plek waar dat tijdelijk nodig is. Je herkent hem aan de opvallende geel-oranje kleding en soms een fluitje of een lichtgevend staafje. Hij staat bovenaan in de rangorde van het verkeer, dus zijn aanwijzingen tellen zwaarder dan een verkeerslicht of een bord.
Je komt een verkeersregelaar vooral tegen in deze situaties:
Bij wegwerkzaamheden waar rijstroken zijn afgesloten
Rond evenementen zoals festivals, markten of voetbalwedstrijden
Na een ongeluk of bij een defect verkeerslicht op een kruispunt
Bij in- en uitritten van drukke parkeerterreinen
Belangrijk om te weten: de bevoegdheid van een verkeersregelaar ligt vast in de Wegenverkeerswet 1994 en de Regeling verkeersregelaars 2009. Een willekeurige voorbijganger in een hesje die 'even helpt' telt dus niet als bevoegde verkeersregelaar.
De tekens en gebaren van een verkeersregelaar
Een verkeersregelaar gebruikt zeven officiële tekens, vastgelegd in bijlage 2 van het RVV 1990. De richting van zijn arm bepaalt steeds voor wie het teken geldt. Wie de handpalm ziet of tegen de arm aanrijdt, moet stoppen. Zie de arm van de verkeersregelaar als een grote slagboom. Als deze over jouw weghelft heen gaat, dan kan jij niet verder gaan. Wie de arm niet ziet of wordt doorgewenkt, mag doorrijden.
Teken
Houding
Betekenis
Algemeen stopteken
Platte hand naar voren omhoog
Verkeer dat de verkeersregelaar van voren nadert moet stoppen.
Stop van voren
Linker arm opzij gestrekt
Verkeer dat de verkeersregel van voren nadert moet stoppen.
Stop van achteren
Rechter arm opzij gestrekt
Verkeer dat de verkeersregelaar van achter nadert moet stoppen.
Stop van voren en achteren
Beide armen zijwaarts gestrekt
Verkeer dat de verkeersregelaar van voren en achter nadert moet stoppen. Verkeer van links en rechts mag rijden.
Stop van rechts
Rechter arm naar voren gestrekt
Verkeer dat de verkeersregelaar van rechts nadert moet stoppen.
Stop voor de vrije richtingen
Rechterhand omhoog, platte hand naar het oor gedraaid
Kruispunt vrij maken, verkeer dat de verkeersregelaar van links en rechts nadert moet stoppen. Verkeer van voor en achter stond al stil en moet opletten, zij krijgen zo een teken om weer verder te gaan.
Snelheid minderen
Arm op en neer bewegend, hand omlaag
Vaart minderen je nadert een gevaarlijke situatie.
Stopteken verkeersbrigadier
Bord F10 wordt omhoog gehouden
Alle bestuurders die de verkeersbrigadier van voren naderen moeten stoppen
Het algemeen stopteken is het belangrijkste teken om te onthouden. Zie je de vlakke handpalm of een opgestoken arm naar je toe? Dan stop je, ook al staat het verkeerslicht naast je op groen. Dit is een vaste examenvraag bij het CBR.
Tip!
💡
Let op: bij een verkeersregelaar bestaat geen oranje fase zoals bij een verkeerslicht. Het is stoppen of doorrijden, zonder tussenstand. Twijfel je welk teken hij geeft of voor wie het bedoeld is? Dan stop je altijd en wacht je tot je duidelijk wordt doorgewenkt.
Naast een persoon te voet kan een aanwijzing ook van een politieauto komen. Op het dak staat dan een verlicht bord met bijvoorbeeld 'STOP POLITIE' of 'POLITIE VOLGEN'. Dit soort verkeersregelingen ben je net zo goed verplicht op te volgen.
Gaat een verkeersregelaar voor op het verkeerslicht?
Ja, een verkeersregelaar gaat altijd voor op het verkeerslicht, de verkeersborden en de gewone verkeersregels. Dit is de vaste rangorde in het Nederlandse verkeer. Wenkt de regelaar je door terwijl het licht op rood staat? Dan rij je door. Geeft hij een stopteken terwijl het licht op groen staat? Dan stop je.
Deze rangorde betekent ook dat je een aanwijzing mag opvolgen die normaal niet zou mogen. Beveelt een bevoegde verkeersregelaar je door een rood licht of over een doorgetrokken streep, dan handel je juist correct als je dat doet. Dat geldt zelfs op een gelijkwaardig kruispunt, waar normaal de gewone voorrangsregels gelden: de aanwijzing van de regelaar wint altijd.
Verschil tussen verkeersregelaar, verkeersbrigadier en evenementenverkeersregelaar
Niet iedereen die het verkeer regelt heeft dezelfde rol of bevoegdheid. Voor het examen hoef je vooral het verschil tussen de verkeersregelaar en de verkeersbrigadier te kennen.
Vaste plek, vaak bij een school zodat kinderen veilig oversteken
Evenementenverkeersregelaar
Geel-oranje hesje
Alleen tijdens een specifiek evenement met aanstelling
Een verkeersbrigadier geeft een stopteken door zijn stopbord omhoog te houden, vaak om voetgangers veilig te laten oversteken. Daarbij gelden ook de gewone regels rond voorrang voor voetgangers. Het verschil tussen een beroepsverkeersregelaar en een evenementenverkeersregelaar is voor jou als weggebruiker niet te zien, en dat hoeft ook niet: je volgt in alle gevallen gewoon de aanwijzing op.
Mag een verkeersregelaar een boete uitschrijven?
Nee, een verkeersregelaar mag geen boete uitschrijven. Die bevoegdheid heeft alleen de politie. Wel mag een verkeersregelaar aangifte doen als je zijn aanwijzingen negeert. Op basis van die aangifte kun je achteraf alsnog een boete krijgen.
Andersom werkt de rangorde in jouw voordeel. Volg je netjes de aanwijzing van een bevoegde verkeersregelaar op en rijd je daardoor door rood, dan hoor je daar geen boete voor te krijgen. Komt er door een roodlichtcamera toch een boete, dan is bezwaar maken zinvol, zeker als je de situatie kunt aantonen.
Let op!
⚠️
Onthoud: het negeren van een verkeersregelaar is een overtreding. Tijdens je rijexamen leidt het vrijwel zeker tot zakken, en in het echte verkeer riskeer je een gevaarlijke situatie en een boete via de politie.
De verkeersregelaar op het CBR theorie-examen
Vragen over de verkeersregelaar komen in vrijwel elk theorie-examen voor, vooral in het onderdeel voorrang en verkeerstekens. Let bij het oefenen op deze punten:
De richting van de arm bepaalt wie moet stoppen, niet de plek waar de regelaar staat
Het algemeen stopteken (arm omhoog) laat al het verkeer stoppen
Een verkeersregelaar gaat boven het verkeerslicht en alle borden
Bij twijfel is het juiste examenantwoord vrijwel altijd stoppen
Je bent verplicht de aanwijzingen op te volgen, ook fietsers en voetgangers
Een verkeersregelaar mag zelf geen boete uitschrijven
Oefen gratis met echte examenvragen. Maak een gratis oefenexamen en bekijk een gratis uitlegvideo via app.theorie.nl.
Veelgestelde vragen
Wat betekenen de tekens van een verkeersregelaar?
De tekens bepalen wie moet stoppen en wie mag doorrijden. De richting van de gestrekte arm geeft aan voor welke kant het stopteken geldt. Een arm recht omhoog is het algemeen stopteken: al het verkeer, dat de platte hand ziet, stopt. De zeven officiële tekens staan in bijlage 2 van het RVV 1990.
Gaat een verkeersregelaar voor op een verkeerslicht?
Ja, een verkeersregelaar gaat altijd voor op het verkeerslicht, de verkeersborden en de verkeersregels. Wenkt hij je door bij rood, dan rij je door. Geeft hij een stopteken bij groen, dan stop je. De rangorde is verkeersregelaar, dan verkeerslicht, dan bord, dan verkeersregel.
Wat is het stopteken van een verkeersregelaar?
Het algemene stopteken is een arm omhoog en de handpalm naar je toe: al het verkeer, dat de handpalm ziet, moet stoppen. Is de handpalm in de richting van het oor van de verkeersregelaar gedraaid, dan moet ook het verkeer dat de rug van de hand ziet stoppen. Daarnaast zijn er gerichte stoptekens met een gestrekte arm naar voren of zijwaarts. Het teken geldt voor het verkeer dat tegen de “verlengde” gestrekte arm aan zou komen.
Mag een verkeersregelaar een boete uitschrijven?
Nee, een verkeersregelaar mag geen boete uitschrijven. Dat mag alleen de politie. Wel kan een verkeersregelaar aangifte doen als je zijn aanwijzingen negeert. Op basis van die aangifte kun je achteraf alsnog een boete van de politie ontvangen.
Wat is het verschil tussen een verkeersregelaar en een verkeersbrigadier?
Een verkeersregelaar regelt het verkeer op wisselende plekken, zoals bij werkzaamheden of evenementen, en draagt geel-oranje kleding. Een verkeersbrigadier staat op een vaste plek, vaak bij een school, draagt een oranje jas en gebruikt een stopbord zodat kinderen veilig kunnen oversteken.
Moet je de aanwijzingen van een verkeersregelaar opvolgen?
Ja, je bent wettelijk verplicht de aanwijzingen op te volgen op grond van artikel 82 van het RVV 1990. Dat geldt voor automobilisten, fietsers en voetgangers. Negeer je een bevoegde verkeersregelaar, dan is dat een overtreding en kun je een boete riskeren.
